Η ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ ΤΩΝ ΨΑΡΩΝ

                                   Πίνακας του Νικολάου Γύζη


Τα Ψαρά, είχαν πολύ σπουδαία θαλασσινή παράδοση και ήταν η τρίτη ναυτική δύναμη της Ελλάδας, μετά την Ύδρα και τις Σπέτσες, με σπουδαίους πυρπολητές, όπως ο Παπανικολής, ο Κανάρης και ο Πιπίνος. Ο Χοσρέφ είχε εντολή από τον σουλτάνο να εξαφανίσει τα Ψαρά, που τόσα προβλήματα του προξενούσαν στον δυσκίνητο τουρκικό στόλο. Έτσι το πρωί της 20ής Ιουνίου ο τουρκικός στόλος απέπλευσε από το Σίγρι Μυτιλήνης με προορισμό τα Ψαρά. Είχε 176 πλοία, πολεμικά και φορτηγά όπως και 12000 Τούρκους και Τουρκαλβανούς. Η τουρκική αρμάδα έφθασε στον ορμίσκο Κάναλος, στη βορειοδυτική πλευρά του νησιού, το απόγευμα της ίδιας μέρας. Από εκείνη την στιγμή άρχισε μία τις πιο δραματικές δοκιμασίες του Αγώνα για την Ανεξαρτησία. Μετά από ένα ισχυρό κανονιοβολισμό, οι Τούρκοι πέτυχαν την απόβαση των αγημάτων τους. Ο αριθμός των κατοίκων του νησιού ανέρχονταν σε 30.000, οι 7.000 ντόπιοι και οι υπόλοιποι πρόσφυγες από τη Χίο και τις ακτές της Μικράς Ασίας. Το νησί το υπερασπίζονταν 1.300 Ψαριανοί, 700 πάροικοι και 1.027 μισθοφόροι από τη Μακεδονία και τη Θεσσαλία. Οι μαχητές που υπερασπίζονταν τα Ψαρά έκαμαν ένα πολύ σοβαρό λάθος, καθώς αποφάσισαν να περιορισθεί ο αγώνας στην άμυνα της νήσου. Δεν χρησιμοποίησαν καθόλου τα πυρπολικά και διασκόρπισαν τις δυνάμεις τους στην ξηρά όπως και δεν έδιωξαν τα γυναικόπαιδα. Οι αποβιβασθέντες Τούρκοι του Χοσρέφ νίκησαν με σχετική ευκολία τους αμυνομένους και μέσα σε δύο μέρες είχαν καταλάβει το νησί. Επακολούθησε μια φοβερή καταστροφή. Το πλήθος έτρεξε να σωθεί στα λίγα πλοία, από τα οποία δεν είχαν αφαιρεθεί τα πηδάλια. Πολλοί λίγοι όμως τα κατέφεραν, καθώς ο στόλος του Χοσρέφ είχε περικυκλώσει το νησί. Η μόνη αντίσταση παρέμεινε στο Παλαιόκαστρο, η οχυρή θέση που δεσπόζει της Χώρας. Οι υπερασπιστές του, ανάμεσά τους ήταν και πολλά γυναικόπαιδα, αμύνθηκαν όσο τίποτα εναντίον 6.000 Τούρκων που τους πολιορκούσαν. Η αμυντική γραμμή όμως έσπασε και το φρούριο πλημμύρισε από Τούρκους, ο Αντώνιος Βρατσάνος έβαλε φωτιά στην πυριτιδαποθήκη για να μην πέσουν στα χέρια των εισβολέων. Η καταστροφή και η σφαγή ήταν τρομερές. Από τους 30.000 κατοίκους του νησιού, οι 20.000 θανατώθηκαν και άλλοι πωλήθηκαν σαν σκλάβοι. Όλοι αυτή την καταστροφή την δίνει με τον πιο παραστατικό τρόπο ο εθνικός ποιητής Διονύσιος Σολωμός. 


Στων Ψαρών την ολόμαυρη ράχη

περπατώντας η Δόξα μονάχη

μελετά τα λαμπρά παλληκάρια

και στην κόμη στεφάνι φορεί

γινωμένο από λίγα χορτάρια

πού ‘χαν μείνει στην έρημη γη.


Τα καράβια των Ψαριανών ήταν 100 και σώθηκαν μόνο 16 όπως και 7 πυρπολικά με τον Κανάρη. Από τους κατοίκους των Ψαρών γλίτωσαν από το τους Οθωμανούς και εγκαταστάθηκαν στη Μονεμβασιά και μετά την απελευθέρωση στην Αρχαία Ερέτρια, η οποία πήρε την ονομασία Νέα Ψαρά.



Όλες οι φωτο από το διαδύκτιο


Πηγή: https://www.fosonline.gr/stiles/san-simera/article/251829/h-katastrofi-ton-psaron


Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο