ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΞΑΝΘΟΣ

Ο Εμμανουήλ Ξάνθος (Πάτμος, 1772 – Αθήνα, 28 Νοεμβρίου 1851) ήταν Έλληναςγραμματικός, έμπορος και επαναστάτης. Υπήρξε ο εμπνευστής και ένας από τους τρεις ιδρυτές της Φιλικής Εταιρείας μαζί με τον Νικόλαο Σκουφά και τον Αθανάσιο Τσακάλωφ. Η προσφορά του στην διοργάνωση, και στον μετέπειτα οργανωτικό τομέα της Ελληνικής Επανάστασης του 1821 χαρακτηρίζεται ανεκτίμητη.[4] Ο Εμμανουήλ Ξάνθος γεννήθηκε το 1772 και έζησε αρχικά στη Σμύρνη και έπειτα στην Ιταλία και συγκεκριμένα στην Τεργέστη, όπου και δούλεψε ως υπάλληλος σε εμπορική επιχείρηση. Το 1810 εγκαταστάθηκε στην Οδησσό όπου και εργάστηκε ως γραμματικός του εμπόρου Βασιλείου Ξένη. Το 1812 γνωρίστηκε στην Κωνσταντινούπολη με δύο εμπόρους από τα Ιωάννινα, τον Νικόλαο Σκουφά και τον Αθανάσιο Τσακάλωφ. Δύο χρόνια αργότερα αποφάσισαν να δημιουργήσουν τη δική τους εμπορική εταιρεία.[5] Κατά το 1813, πραγματοποιεί εμπορικά ταξίδια στην Πρέβεζα, στα Ιωάννινακαι στη Λευκάδα. Υπήρξε ελευθεροτέκτονας.[6]

Μόλις επέστρεψε από την Οδησσό, ανακοίνωσε στους Τσακάλωφ και Σκουφά τις ιδέες του και με τον τρόπο αυτό, ιδρύθηκε η Φιλική Εταιρεία το 1814. Ο Ξάνθος ανέλαβε καθήκοντα ταμία και γραμματέα, ενώ παράλληλα χρησιμοποιούνταν ως σύνδεσμος με τα άλλα ηγετικά μέλη, όπως τον Παναγιώτη Αναγνωστόπουλο. Είχε το ψευδώνυμο «Θεοδωρίδης». Άγαλμα του Εμμανουήλ Ξανθού στη Πάτμο. Το 1819 ο Ξάνθος μετέβη στη Ρωσία, με σκοπό να προτείνει την αρχηγία της Φιλικής Εταιρείας στον Ιωάννη Καποδίστρια, πρόσωπο που οι τρεις ιδρυτές οραματίζονταν ως την «Ανωτάτη Αρχή». Έφτασε τον Ιανουάριο του 1820 στην Αγία Πετρούπολη, όπου και συνάντησε την άρνηση του Καποδίστρια να αναλάβει…εδώ η συνέχεια